ซีรีส์เกาหลีที่ทำให้เกิดการประท้วงทางการทูต

ปี 2022 ซีรีส์เกาหลีบน Netflix เรื่องหนึ่งวาดภาพซูรินาม ประเทศเล็กๆ ในอเมริกาใต้ ให้ดูเหมือนรัฐค้ายา จนรัฐบาลซูรินามออกมาประท้วงอย่างเปิดเผยและพูดถึงการดำเนินคดี เป็นแรงเสียดทานแบบใหม่ที่เกิดขึ้นเพราะคอนเทนต์เกาหลีไปถึงทุกมุมโลกแล้ว

ซีรีส์ที่ว่าคือ Narco-Saints สร้างจากเรื่องจริงของโจบงแฮง ชาวเกาหลีที่ไปตั้งรกรากในซูรินามช่วงยุค 80 ถึง 90 จับมือกับแก๊งค้ายากาลีของโคลอมเบีย แล้วส่งโคเคนไปยุโรป คนที่ผลักดันให้เรื่องนี้ขึ้นจอเป็นคนแรกคือนักแสดง ฮาจองอู ซึ่งนำไอเดียไปเสนอเพื่อนสนิทอย่างผู้กำกับยุนจงบิน ฮวังจองมิน รับบทเจ้าพ่อยาจอนโยฮวันที่ปลอมตัวเป็นศิษยาภิบาล ส่วนฮาจองอูเล่นเป็นคังอินกู นักธุรกิจธรรมดาที่ถูกดึงเข้าไปในปฏิบัติการลับของหน่วยข่าวกรองเกาหลี ตัวจริงที่เป็นต้นแบบของคังเคยอยู่ในคฤหาสน์ของเจ้าพ่อจริงๆ และรายงานตัวกับเจ้าหน้าที่ตามเวลาที่นัดไว้ คนเกาหลีเลยพูดกันว่าชีวิตจริงโหดกว่าบทซะอีก

ชนวนจริงๆ อยู่ที่ชื่อเรื่อง ตอนพัฒนาโปรเจกต์ ชื่อเรื่องคือ "ซูรินาม" ตรงๆ รัฐบาลซูรินามแสดงความไม่พอใจผ่านช่องทางการทูตตั้งแต่ยังถ่ายทำ และขอให้เปลี่ยนชื่อ กระทรวงการต่างประเทศเกาหลีเข้ามาช่วยไกล่เกลี่ยจนได้ข้อสรุปเป็นชื่อ Narco-Saints ซีรีส์นี้เลยใช้ชื่อ "ซูรินาม" (수리남) เฉพาะในเกาหลี ส่วนประเทศอื่นทั้งหมดฉายในชื่อ Narco-Saints หรือชื่อแปลของมัน ถ้าเพื่อนเกาหลีเรียกชื่อไม่ตรงกับเรา ก็เพราะแบบนี้แหละ

หลังปล่อยวันที่ 9 กันยายน 2022 ซีรีส์ก็ปังบน Netflix สัปดาห์ที่สองขึ้นอันดับ 1 หมวดซีรีส์ภาษาอื่นที่ไม่ใช่อังกฤษ และไต่ไปถึงอันดับ 5 ในอเมริกา ซึ่งเป็นชาร์ตที่ซีรีส์เกาหลีเจาะเข้าไปได้ยากมาก ยิ่งดังเท่าไหร่ เสียงจากซูรินามก็ยิ่งดังขึ้น รัฐมนตรีต่างประเทศของซูรินามแถลงข่าวว่าซีรีส์ทำให้ซูรินามดูเป็นประเทศยาเสพติด และรัฐบาลจะดำเนินการทางกฎหมาย ใจความหลักคือ ซูรินามในจอไม่ใช่ซูรินามในวันนี้ ส่วนผู้กำกับยุนตอบคำถามเรื่องนี้แค่ว่า "ไม่ขอแสดงความเห็น"

ฝั่งรัฐบาลเกาหลีก็ตึงเครียดไม่แพ้กัน เกาหลีไม่มีสถานทูตในซูรินาม สถานทูตในเวเนซุเอลาจึงดูแลแทน และสถานทูตนี้ออกประกาศเตือนเรื่องความปลอดภัยให้คนเกาหลีที่อยู่ที่นั่น แต่เสียงจากชุมชนเกาหลีในพื้นที่ต่างออกไปนิดหน่อย คนเกาหลีที่เปิดร้านอาหารมากว่า 20 ปีเล่าว่าคนท้องถิ่นไม่ได้ซีเรียสกับเรื่องนี้ขนาดนั้น ส่วนประธานสมาคมชาวเกาหลีบอกว่าเนื้อเรื่องแทบทั้งหมดเป็นเรื่องแต่ง ไม่มีกระแสต่อต้านเกาหลี แต่กังวลว่าการฟ้องร้องของรัฐบาลจะพาไปสู่ปฏิกิริยาที่คาดไม่ถึง สิ่งที่พวกเขาห่วงจริงๆ คือคนดูเกาหลีจะจำซูรินามได้แค่ในฐานะประเทศอันตราย

มีจุดหักมุมด้วย ซีรีส์นี้ไม่ได้ถ่ายในซูรินามเลยสักฉาก ฉากต่างประเทศส่วนใหญ่ถ่ายที่สาธารณรัฐโดมินิกัน ทำเนียบประธานาธิบดีซูรินามในเรื่องก็คือทำเนียบของโดมินิกันที่แค่เปลี่ยนธง ที่เหลืออีกเยอะถ่ายที่ เชจู และเซตในเกาหลี ถึงขั้นทีมงานปลูกต้นปาล์มเอง ขำตรงที่คนโดมินิกันชอบซีรีส์นี้มาก แถมตัวร้ายที่ร้ายที่สุดในเรื่องยังเป็นคนเกาหลีอีกต่างหาก คนเกาหลีหลายคนเลยแซวว่าถ้าจะมีใครเสียหน้าก็น่าจะเป็นเกาหลีเองนี่แหละ แต่ก็เข้าใจว่าทำไมคนซูรินามถึงไม่ปลื้มที่ชื่อประเทศตัวเองไปอยู่คู่กับโคเคน

ประเทศที่ไม่พอใจเพราะถูกหนังวาดภาพไม่ดีไม่ใช่เรื่องใหม่ คาซัคสถานเคยไม่พอใจหนังเรื่อง Borat แต่สุดท้ายก็เงียบไป ตอนนั้นหลายคนชี้ว่าการประท้วงแบบนี้แทบไม่เคยชนะในศาล ถึงอย่างนั้นเรื่องนี้ก็ยังเป็นประเด็นใหญ่ในเกาหลี เพราะมันยืนยันว่าซีรีส์เกาหลีไม่ได้ทำมาให้คนในประเทศดูอย่างเดียวอีกแล้ว ตั้งแต่ Squid Game ซีรีส์หนึ่งเรื่องลงพร้อมกันกว่า 190 ประเทศ คำถามว่าเราเล่าใคร และเล่าแบบไหน เลยย้อนกลับมาจากอีกฟากโลก ช่วงเวลาใกล้กัน ดราม่าบิดเบือนประวัติศาสตร์ ของ Snowdrop ก็ตั้งคำถามคล้ายกันในเกาหลี ส่วนกรณี Narco-Saints คือเวอร์ชันที่ลามไปถึงเวทีการทูต ด้วยนักแสดงตัวท็อปอย่าง พัคแฮซู โจอูจิน และยูยอนซอก ซีรีส์นี้ถูกจดจำทั้งในฐานะงานฮิต และในฐานะใบเสร็จที่บอกว่า กระแสฮันรยู ไปไกลแค่ไหนแล้ว