
ยุนยอจอง
นักแสดงที่เดบิวต์ปี 1966 และยังทำงานไม่หยุดมาเกือบ 60 ปี ปี 2021 เธอกลายเป็นนักแสดงเกาหลีคนแรกที่ได้ออสการ์สาขาการแสดงจาก Minari และสปีชรับรางวัลของเธอก็ไวรัลไปทั่วโลก
เกิดปี 1947 ที่เมืองแคซอง อายุ 3 ขวบก็อพยพลงใต้ตอนสงครามเกาหลีปะทุ ตอนเด็กเธอกวาดรางวัลประกวดเรียงความแทบทุกเวที เรียนโรงเรียนหญิงอีฮวาที่มีชื่อเสียง แต่สอบมหาวิทยาลัยไม่ได้อย่างที่หวัง ระหว่างทำงานเป็นผู้ช่วยในรายการของผู้ประกาศคิมดงกอนเพื่อหาค่าเทอม เขาก็แนะนำให้ไปสอบเป็นนักแสดงของสถานี ปี 1966 เธอสอบผ่านเป็นนักแสดงสัญญารุ่นที่ 3 ของ TBC ลาออกจากมหาวิทยาลัย และพอปี 1970 ก็ได้เล่นบทนำที่ช่องทีวีของ MBC ซึ่งเพิ่งเปิดใหม่
งานหนังเรื่องแรกคือ Woman of Fire ปี 1971 ของผู้กำกับระดับตำนานคิมกียอง เธอเล่นเป็นแม่บ้านที่ยั่วยวนนายจ้าง หนังทำรายได้อันดับหนึ่งของปี และเธอคว้าทั้งรางวัลนักแสดงหน้าใหม่ของ Grand Bell และนักแสดงนำหญิงจาก Blue Dragon Film Awards ปีเดียวกันผู้ชมโหวตผ่านโปสการ์ดให้เธอเล่นบทนำในละคร Jang Hui-bin ของ MBC และเล่นร้ายสมจริงจนโดนคนด่ากลางถนน แถมยังโดนปลดจากโฆษณาเครื่องดื่ม พอถามคิมกียองว่าเลือกเธอทำไม เขาหัวเราะแล้วตอบว่าเพราะหน้าดูเศร้าๆ เขายังบอกให้เธอเป็นนักแสดงแบบ Alec Guinness ซึ่งเธอบอกว่าเพิ่งเข้าใจเอาเมื่อผ่านไปหลายสิบปี ตอนที่เธอย้ายไปอเมริกาแล้ว เขาเคยเขียนจดหมายมาว่าไม่ได้จะชวนมาเล่นหนังหรอก แค่อยากบอกว่าบ้านเก่าของเธอราคาตกแล้ว ลองกลับมาดูสักหน่อย
ปี 1974 เธอแต่งงานกับนักร้องโชยองนัม แล้วใช้ชีวิตที่ฟลอริดา 13 ปี หลังกลับเกาหลีและหย่า เธอเลี้ยงลูกชายสองคนเพียงลำพัง และเคยเล่ากับสื่ออเมริกันว่าเคยทำงานแคชเชียร์ซูเปอร์มาร์เก็ตได้ค่าแรงชั่วโมงละ 2.75 ดอลลาร์ พอกลับมาเธอก็รับทุกงาน ตามคำเธอเองคือช่วงที่ถังข้าวว่างมีมากกว่าช่วงที่มีข้าวเต็ม ละครของนักเขียนคิมซูฮยอนอย่าง Love and Ambition, What Is Love และ Men of the Bath House ทำให้เธอกลับมาเป็นหน้าคุ้นเคยบนจอทีวีอีกครั้ง
ยุค 2000 วงการหนังกลับมาค้นพบเธออีกรอบ ใน A Good Lawyer's Wife ของผู้กำกับอิมซังซู เธอเล่นเป็นแม่สามีที่ไม่ปิดบังความต้องการของตัวเอง บทที่นักแสดงคนอื่นส่ายหน้าหนี เธอเล่าหน้าตาเฉยว่ารับเพราะต้องการเงินซ่อมบ้าน หลังจากนั้นก็โผล่ในหนังของอิมซังซูแทบทุกเรื่อง ปี 2010 เธอกวาดรางวัลนักแสดงสมทบหญิงของปีนั้นจาก The Housemaid ฉบับรีเมกที่ จอนโดยอน นำแสดง และรวมกับ Hahaha ของผู้กำกับฮงซังซู เธอมีหนังไปคานส์สองเรื่องในปีเดียว ปี 2012 เธอกลับไปคานส์อีกครั้งกับ In Another Country ที่เล่นร่วมกับ Isabelle Huppert และ จองยูมี และ The Taste of Money ส่วน The Bacchus Lady ปี 2016 ที่เธอเล่นเป็นหญิงชราขายบริการในสวนสาธารณะกลางโซล เธอบอกว่าเป็นเรื่องที่บั่นทอนจิตใจที่สุด ปีเดียวกันยังมี Canola กับ คิมโกอึน และซีรีส์ tvN เรื่อง Dear My Friends ที่เล่นกับนักแสดงรุ่นเดียวกันอย่าง คิมเฮจา นามุนฮี และ โกดูชิม
คนรุ่นใหม่ในเกาหลีรู้จักเธอในฐานะคุณยายที่เท่ที่สุดในทีวี วาไรตี้แรกของเธอคือ Sisters Over Flowers ปี 2013 ใส่สกินนี่ยีนส์เที่ยวแบบไม่แคร์ ปี 2017 PD นายองซอก ให้เธอเป็นเจ้าของร้านอาหารเล็กๆ บนเกาะแห่งหนึ่งในอินโดนีเซียในรายการ Youn's Kitchen โดยมี อีซอจิน กับจองยูมีเป็นลูกทีม เรตติ้งทะลุ 14% และซีซัน 2 ที่ถ่ายที่เทเนริเฟ ประเทศสเปน ทำลายสถิติวาไรตี้ของ tvN ส่วน Youn Stay ปี 2021 เธอเปิดเกสต์เฮาส์บ้านฮันอกกับ ชเวอูชิก และ พัคซอจุน
แล้วก็ถึง Minari เรื่องของครอบครัวเกาหลีที่ย้ายไปอาร์คันซอในยุค 80 เธอรับบทซุนจา คุณยายที่มาช่วยเลี้ยงหลานที่บ้านลูกสาว ตัวละครนี้ได้แรงบันดาลใจจากยายตัวจริงของผู้กำกับ Lee Isaac Chung แต่เธอพลิกภาพคุณยายใจดีแบบเดิมๆ ให้กลายเป็นคนที่ตลกและป่วนกว่ามาก สตีเวน ยอน รับบทพ่อ ส่วนฮันเยรีเป็นลูกสาว หนังคว้าทั้ง Grand Jury Prize และ Audience Award ที่ซันแดนซ์ และเธอกลายเป็นนักแสดงเอเชียคนแรกที่ได้นักแสดงสมทบหญิงทั้งจาก SAG Awards และ BAFTA บนเวที BAFTA เธอขอบคุณคนอังกฤษที่ ' หยิ่ง ' ว่ายิ่งพิเศษเพราะได้รับการยอมรับจากพวกเขา ทั้งฮอลล์ฮากันลั่น
เมษายน 2021 หนึ่งปีหลัง Parasite คว้าภาพยนตร์ยอดเยี่ยม เธอก็ ได้ออสการ์ เธอถาม Brad Pitt ว่าตอนพวกเธอถ่ายที่ทัลซาเขาไปอยู่ไหนมา บอกว่าจะยกโทษ ' เฉพาะคืนนี้ ' ให้ชาวยุโรปทุกคนที่เรียกชื่อเธอผิด บอกว่าไม่เชื่อเรื่องการแข่งขัน เพราะจะไปชนะ Glenn Close ได้ยังไง แล้วชูรูปปั้นบอกลูกชายสองคนว่านี่คือผลของการที่แม่ทำงานหนัก ก่อนจะมอบรางวัลให้คิมกียอง ผู้กำกับคนแรกของเธอ พอถูกถามว่าทำไมหนังเกาหลีถึงดังขึ้นมากะทันหัน เธอตอบว่าเกาหลีมีหนังและซีรีส์ดีๆ มาตลอด แค่โลกเพิ่งหันมาเห็น
ปีนั้นเธอได้รับเครื่องอิสริยาภรณ์ทางวัฒนธรรมชั้นกึมกวาน และปีถัดมาได้ขึ้นเป็นผู้ประกาศรางวัลออสการ์ โดยแสดงความยินดีด้วยภาษามือกับนักแสดงหูหนวก Troy Kotsur ก่อนจะอ่านชื่อเขา หลังจากนั้นเธอรับบทซอนจาวัยชราใน Pachinko ของ Apple TV+ หลักของเธอไม่เคยเปลี่ยน นักแสดงต้องเล่นเหมือนเอาชีวิตเป็นเดิมพัน เพราะการแสดงที่ไม่มีความสั่นไหวเลยคือการแสดงที่ตายแล้ว