K-pop
ชื่อที่ทั่วโลกใช้เรียกเพลงป๊อปที่ทำในเกาหลี มันไม่ใช่แนวเพลงเสียทีเดียว แต่เป็นวิธีผลิตที่มัดเพลง ท่าเต้น MV และการสื่อสารกับแฟนๆ เป็นแพ็กเดียว
ปีที่คนชี้ว่าเป็นจุดเริ่มต้นมากที่สุดคือ 1992 ปีที่ Seo Taiji and Boys เดบิวต์ แดนเซอร์กับดีเจจากคลับได้ขึ้นเวทีและเข้าสตูดิโอ ส่วนวัยรุ่นที่เก็บค่าขนมไปซื้ออัลบั้มก็กลายเป็นเจ้าของตลาด พอ H.O.T. มาในปลายปี 1996 สูตรก็ลงตัว ค่าย ฝึก เด็กฝึก อยู่หลายปีแล้วส่งออกมาเป็นวง กติกาเกือบทั้งหมดที่เห็นทุกวันนี้ถูกเขียนขึ้นในยุค เพลงป๊อปเกาหลียุค 90
จากนั้นก็ข้ามทะเล ต้นยุค 2000 BoA ทะลุชาร์ตญี่ปุ่น ปี 2007 BIGBANG กับ Wonder Girls และ Gee ของ Girls' Generation ในปี 2009 ดึงวงการที่มีแต่เพลงบัลลาดกลับมาเป็นเพลงเต้น ปี 2012 Gangnam Style ทำ YouTube แตก และเป็นหนึ่งในเหตุผลที่ Billboard เริ่มนับยอดวิว YouTube เข้าชาร์ต ปี 2020 BTS กลายเป็นศิลปินเกาหลีคนแรกที่ขึ้นอันดับ 1 Hot 100 ด้วย Dynamite แล้วยืนเป็นสองเสาหลักคู่กับ BLACKPINK
ที่น่าสนุกคือคนในวงการเองก็ยังนิยามไม่ได้ บังชีฮยอกบอกว่าเรียกว่าแนวเพลงยังยาก พัคจินยองบอกว่ามันไม่ใช่แค่เรื่องที่นักร้องมาจากประเทศไหนหรือร้องภาษาอะไร ส่วน RM เรียกมันว่า ' พรีเมียมเลเบล' ที่รุ่นพี่ต่อสู้มาจนได้ ปี 2025 Golden จาก KPop Demon Hunters ถูกเขียนในอเมริกาและร้องเป็นภาษาอังกฤษ แต่ทั้งโลกก็ยังฟังมันเป็น K-pop ทว่ามันไม่เคยขึ้นอันดับรายการเพลงทางทีวีเกาหลีเลย เส้นแบ่งพร่าเลือนขนาดนั้น
K-pop จึงหมายถึงทั้งระบบนิเวศ ไม่ใช่แค่เสียงเพลง ตั้งแต่รอบ คัมแบ็ก การแย่งถ้วยใน รายการเพลง ตำแหน่ง ของแต่ละเมมเบอร์ การแบ่งเจน ไปจนถึงวัฒนธรรมแฟนด้อม และสำหรับคนต่างชาติส่วนใหญ่ มันคือหน้าแรกของ ฮันรยู ที่ได้เจอ