เทควันโด (태권도)

ศิลปะการต่อสู้เกาหลีที่ใช้ลูกเตะเป็นอาวุธหลัก และเป็นกีฬาโอลิมปิก เปิดโรงฝึกไปทั่วโลกก่อน K-pop หลายสิบปี นับเป็นสินค้าส่งออกเกาหลีตัวออริจินัลเลย

ชื่อก็บอกวิธีใช้ร่างกายแล้ว แท (跆) คือเหยียบ ควอน (拳) คือกำปั้น ระบบถูกวางขึ้นช่วงปลดปล่อยจากญี่ปุ่นปี 1945 โดยได้อิทธิพลจากศิลปะการต่อสู้เก่าของเกาหลีอย่างแทกยอนและซูบัก รวมถึงคาราเต้ที่เข้ามาในยุคอาณานิคม ตามกฎหมายถือเป็น 'กุกกี' กีฬาประจำชาติของเกาหลี ซึ่งออกเสียงเหมือนคำว่าธงชาติ หรือ แทกึกกี เป๊ะ แข่งที่ไหนในโลกก็ใช้คำสั่งภาษาเกาหลี ทั้ง ชารยอต คยองเน ชีจัก

ยุคแรกคนต่างชาติเรียกว่า 'คาราเต้เกาหลี' แต่ครูฝึกชาวเกาหลีออกไปเปิดโรงฝึกเองจนวงการโตขึ้น หลังเป็นกีฬาสาธิตที่โอลิมปิกโซล 1988 ก็ได้เป็นกีฬาอย่างเป็นทางการที่ซิดนีย์ 2000 และวันที่ 4 กันยายนซึ่งเป็นวันที่ได้รับเลือกก็กลายเป็นวันเทควันโด เกาหลีได้ 3 ทอง 1 เงินที่ซิดนีย์ และที่ปักกิ่ง 2008 นักกีฬาทั้ง 4 คนคว้าทองหมด พอกวาดเรียบขนาดนั้นคู่แข่งก็ไล่ตามหนัก ถึงลอนดอน 2012 เหลือทองเดียว ตอนนี้เลยเป็นหนึ่งใน กีฬาที่เกาหลีถนัด ที่ลุ้นหนักที่สุด หลังเริ่มใช้เกราะคิดคะแนนอิเล็กทรอนิกส์ ก็มีเสียงบ่นเรื่อง 'ฟันดาบด้วยเท้า' แค่ปลายเท้าแตะก็ได้แต้ม เกมเลยน่าเบื่อ

มีสองสายหลัก คือ World Taekwondo (WT) ที่ดูแลเวอร์ชันโอลิมปิก และสหพันธ์เทควันโดนานาชาติ (ITF) ที่ ชเวฮงฮี หนึ่งในผู้บุกเบิกก่อตั้ง ชเวย้ายไปฝั่งเหนือในปี 1980 เกาหลีเหนือ เลยฝึกแบบ ITF พอเกาหลีเหนือยื่นขอขึ้นทะเบียนมรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของ UNESCO ก่อนในปี 2024 เกาหลีใต้ก็ต้องมาพิจารณาขึ้นทะเบียนร่วมกัน

ในเกาหลี โรงฝึกเทควันโดประจำซอยแทบจะเป็นศูนย์รับเลี้ยงเด็กหลังเลิกเรียน มีกระโดดเชือก คลาสผสมภาษาอังกฤษ ไปจนถึงรับส่งไป ฮากวอน อื่น เป็นผู้ช่วยชีวิตของพ่อแม่ที่ทำงานทั้งคู่ ภาพจำเลยเป็น 'ที่ของเด็ก' ผู้ใหญ่ที่มาสมัครส่วนมากเป็นผู้ชายที่อยากฟิตร่างก่อน เข้ากรม แต่คนดังที่มีสายดำก็เยอะ คิมจงกุก ดั้ง 3 ส่วน ซูจี กับ ยุนโฮ ดั้ง 2 ช่วงหลังคลิปลูกเตะกลางอากาศของทีมสาธิตไวรัลบนโซเชียลบ่อยๆ และหลายคนบอกว่าการซ้อมให้พร้อมเป๊ะเหมือนคนเดียวนั้นคล้าย คัลกุนมู ของ K-pop มาก ถ้า สถาบันเซจง สอนเกาหลีผ่านภาษา เทควันโดก็สอนผ่านร่างกาย เรียกว่าเป็น ฮันรยู ก่อนจะมีคำว่าฮันรยูก็ได้