ส่งออกฟอร์แมต ไม่ใช่รายการ

ไม่ได้ขายรายการที่ถ่ายเสร็จแล้ว แต่ขาย "สูตร" การทำรายการ ทีมงานทั่วโลกเอาวาไรตี้เกาหลีไปทำใหม่ด้วยดาราบ้านตัวเอง ส่วนค่าลิขสิทธิ์ก็ไหลกลับไปที่โซล

ฟอร์แมตก็คือพิมพ์เขียวของรายการ ตั้งแต่การวางตัวคนเล่น กติกา ลูกเล่นบนเวที มุมกล้อง ไปจนถึงจังหวะการตัดต่อ ประเทศที่ซื้อไปจะถ่ายใหม่ทั้งหมดเป็นภาษาของตัวเอง ถ้าซีรีส์เกาหลีขายบทผ่าน ลิขสิทธิ์รีเมก วาไรตี้ก็ขาย "วิธีทำ" ซึ่งต่างจากยุค กระแสฮันรยูระลอกสอง ที่ส่งรายการสำเร็จรูปข้ามพรมแดนไปแค่ใส่ซับ

ประตูบานแรกเปิดโดย Grandpas Over Flowers ของ tvN เดือนกันยายน 2014 ช่อง NBC ซื้อฟอร์แมตไป นับเป็นครั้งแรกที่วาไรตี้เกาหลีขายฟอร์แมตให้สถานีทีวีอเมริกัน เวอร์ชันอเมริกาใช้ชื่อ Better Late Than Never ได้ William Shatner, Henry Winkler, George Foreman และ Terry Bradshaw มาเป็นคุณปู่ มีนักแสดงตลก Jeff Dye เป็นคนแบกกระเป๋าพาเที่ยวเอเชีย เกร็ดเล็กๆ คือชื่อภาษาอังกฤษนี้ล้อมาจาก Boys Over Flowers แค่เปลี่ยนหนุ่มๆ เป็นคุณปู่

แต่แจ็กพอตตัวจริงคือ King of Mask Singer ของ MBC และเส้นทางสู่อเมริกาก็เหมือนฉากในหนัง โปรดิวเซอร์คนหนึ่งไปกินข้าวที่ร้านอาหารไทยในแอลเอ แล้วเห็นลูกค้าทั้งร้านจ้องจอทีวีตาไม่กะพริบ รายการที่ฉายอยู่คือหน้ากากนักร้องฉบับ ไทย นี่เอง พอสืบไปก็รู้ว่าต้นฉบับมาจากเกาหลี เขาเลยตรงไปหา MBC แล้วเซ็นสัญญาทันที กลายเป็นดีลฟอร์แมตกับอเมริกาครั้งแรกของรายการนี้ที่ไม่ผ่านเอเจนซีเลย The Masked Singer เริ่มออกอากาศทาง FOX เดือนมกราคม 2019 และซีซัน 3 ได้ช่วงเวลาทองหลัง Super Bowl พอดี

เวอร์ชันอเมริกาต่างจากต้นฉบับพอสมควร ผู้เข้าแข่งขันใส่ชุดคอสตูมคลุมทั้งตัวแทนที่จะใส่แค่หน้ากาก เพราะในประเทศที่มีหลายเชื้อชาติ แค่สีผิวก็อาจเผยตัวตนได้ โชว์แต่ละรอบสั้นแค่ราว 2 นาที แต่จัดเต็มทั้งแดนเซอร์และเอฟเฟกต์ ความจริงคือเวอร์ชันต่างประเทศส่วนใหญ่รวมถึงอเมริกา เดินตามสไตล์ฉบับไทยที่สั้นและอลังการมากกว่าฉบับเกาหลี แต่ลิขสิทธิ์ก็ซื้อจากเกาหลีอย่างถูกต้อง และเครดิตท้ายรายการก็ขึ้นทุกครั้งว่าฟอร์แมตเป็นของ MBC อินโดนีเซียทำฉบับของตัวเองตั้งแต่ปี 2017 ฉบับเยอรมนีทางช่อง ProSieben ที่เริ่มเดือนมิถุนายน 2019 ออกอากาศสดให้คนดูโหวตผ่าน SMS และคว้าอันดับ 1 ของช่วงเวลาตั้งแต่ตอนแรก ปีเดียวกันเม็กซิโกและเนเธอร์แลนด์ก็ตามมา สุดท้ายฟอร์แมตนี้กระจายไปถึง 58 ประเทศ จนถูกยกให้เป็นวาไรตี้ฮันรยูระดับเดียวกับ Running Man ค่าลิขสิทธิ์ก้อนนี้แหละคือเหตุผลหนึ่งที่ MBC ยื้อรายการไว้นาน แม้กระแสในเกาหลีจะซาลงแล้ว

CJ ENM เดินตามเส้นทางเดียวกันด้วย I Can See Your Voice ต้นปี 2020 ทีมงาน FOX มาหา CJ ถึงที่เพื่อซื้อลิขสิทธิ์ แล้วรายการก็ออกอากาศเดือนกันยายนปีนั้นด้วยชื่อเดิม พิธีกรคือ Ken Jeong ที่นั่งเป็นกรรมการใน The Masked Singer อยู่แล้ว ไทย อังกฤษ เยอรมนี และอินโดนีเซียก็ซื้อไปเหมือนกัน

วาไรตี้แนวเรียลลิตี้สังเกตการณ์ก็ขายได้ Youn's Kitchen ของ PD นายองซอก ส่ง ยุนยอจอง อีซอจิน และ จองยูมี ไปเปิดร้านอาหารเกาหลีเล็กๆ บนเกาะกีลีตราวางัน ประเทศอินโดนีเซีย ช่วงฤดูใบไม้ผลิปี 2017 เรตติ้งพุ่งเกือบแตะสถิติสูงสุดของวาไรตี้ช่องเคเบิล ส่วน ตัวอักษรบนจอ ก็แอบสะท้อนความเครียดของคนทำธุรกิจเล็กๆ ได้อย่างเนียน แต่พอเดือนมิถุนายนปีเดียวกัน ช่อง Hunan TV ของจีนประกาศรายการ Chinese Restaurant ดราม่าลอกเลียนก็ระเบิดทันที ทั้งทำเลร้านริมทะเล ช่วงอายุและสัดส่วนชายหญิงของคนเล่น ไปจนถึงมุมกล้องถูกชี้ว่าเหมือนกันเกินไป เสียงวิจารณ์มาจากในจีนเองด้วย พอฟอร์แมตกลายเป็นเงิน การก๊อปโดยไม่จ่ายก็ตามมา อ่านต่อได้ที่ วาไรตี้ที่ไม่มีอะไรเกิดขึ้นกลับขายได้

ยุคสตรีมมิงยิ่งทำให้เดิมพันใหญ่ขึ้น Physical: 100 ฟอร์แมตแนว เอาชีวิตรอด ขยายเป็น Physical: Asia ในปี 2025 ที่ให้แต่ละประเทศมาแข่งกัน ส่วน Culinary Class Wars ก็โดนก๊อปเมื่อเดือนกรกฎาคม 2025 รายการแข่งทำอาหารของ Tencent เลียนแบบฉากปาซือ ขนมเคลือบน้ำตาลที่ดึงเป็นเส้นซึ่งดังมาก แบบเป๊ะไปถึงมุมกล้อง Netflix ยืนยันชัดว่าไม่เคยขายฟอร์แมตให้