decodeK

MBTI ในเกาหลี

คำชีวิตประจำวันเทรนด์ข้อถกเถียงหัวใจสำคัญ

แบบทดสอบบุคลิกภาพที่สรุปตัวตนเป็นตัวอักษรสี่ตัว ในเกาหลีมันกลายเป็นคำถามที่ถามต่อจากอายุทันทีเวลาเจอกันครั้งแรก

ต้นกำเนิดคือสหรัฐฯ ปี 1944 เมื่อ Katharine Briggs กับลูกสาว Isabel Myers สร้างแบบประเมินตัวเองจากแนวคิดของ Carl Jung จับคู่ระหว่างเปิดตัวกับเก็บตัว (E/I) ประสาทสัมผัสกับสัญชาตญาณ (S/N) ความคิดกับความรู้สึก (T/F) การตัดสินกับการรับรู้ (J/P) ออกมาเป็น 16 แบบ เข้ามาเกาหลีปี 1990 พร้อมการตั้งสถาบัน MBTI เกาหลี และอยู่แค่ในห้องแนะแนวกับคอร์สอบรมบริษัทใหญ่มานาน

จุดพลิกคือยุค 2010 เด็กที่เคยทำแบบทดสอบฉบับย่อในคาบแนะแนวเริ่มโพสต์ไทป์ตัวเองในเน็ต แล้วเว็บฟรีอย่าง 16Personalities ก็ช่วยจุดกระแสให้ติดลมบน ผลสำรวจของ Hankook Research ปี 2021 บอกว่าคนอายุ 18 ถึง 29 ปี 80% รู้จัก MBTI ดี แต่คนอายุเกิน 60 มีแค่ 12% เป็นปรากฏการณ์ของ คนเจน MZ ชัดๆ เลยกลายเป็นว่าถาม อายุ เสร็จก็ต่อด้วย "MBTI อะไร" เป็นหัวข้อเปิดบทสนทนาใน โซเกติง และเป็นไม้บรรทัดวัด เคมี ของคู่รัก โปรไฟล์ไอดอลก็ใส่ไทป์ไว้ด้วย ติ่งที่กำลัง ด็อกจิล เลยชอบหาเมมเบอร์ที่ไทป์เดียวกับตัวเอง

มีศัพท์ใหม่ตามมาด้วย เพื่อให้ออกเสียงง่าย INFP กลายเป็น อินพึพี ESTJ เป็น เอ็ททีเจ ISTP เป็น อิททิพ เป็นวัฒนธรรม คำย่อ แบบเกาหลีแท้ๆ ส่วนการสวนเพื่อนที่ให้คำแนะนำแทนคำปลอบว่า "แกเป็น T เหรอ" ก็กลายเป็นมีมระดับชาติไปแล้ว ดีเบต อินซากับอัดซา ก็เปลี่ยนชุดใหม่เป็น E กับ I คลิปของนักแสดงตลก Kang Yu-mi ที่เลียนแบบวิธีพูดของแต่ละไทป์ก็ไวรัลหนักมาก

แต่ข้อจำกัดก็ชัด นักวิชาการวิจารณ์มานานว่าทำซ้ำแล้วไทป์เปลี่ยนบ่อยและหลักฐานทางวิทยาศาสตร์อ่อน ในเกาหลีมีคนบอกว่ามันแค่มาแทนที่ความเชื่อเรื่องกรุ๊ปเลือดกับนิสัย นิสัยชอบจัดคนลงกล่องแบบนี้คล้ายกับ ทฤษฎีธาตุร่างกาย และ การดูดวงซาจู ด้วย เรื่องที่ถูกมองว่าเกินเส้นคือการรับสมัครงาน เมื่อบางบริษัทให้ผู้สมัครอธิบายไทป์ในจดหมายแนะนำตัวหรือประกาศว่าจะเลือกไทป์บางแบบ เสียงวิจารณ์ก็ดังมาก แม้แต่มูลนิธิผู้อยู่เบื้องหลัง MBTI ก็ระบุว่าการใช้มันคัดผู้สมัครออกเป็นเรื่องผิดจริยธรรม