sueo (수어)

ภาษาที่ใช้สายตาในการสื่อสาร พูดด้วยมือ สีหน้า และการเคลื่อนไหวร่างกาย ภาษามือเกาหลีไม่ใช่ภาษาเกาหลีที่แปลงเป็นท่ามือ แต่เป็นภาษาแยกที่มีไวยากรณ์ของตัวเอง และกฎหมายปี 2016 ทำให้มันเป็นภาษาทางการรองจากภาษาเกาหลี

มีความเข้าใจผิดที่เจอบ่อยอยู่สองเรื่อง เรื่องแรก ภาษามือไม่ใช่ภาษาสากล อเมริกา อังกฤษ และออสเตรเลียพูดภาษาอังกฤษเหมือนกัน แต่ภาษามือแทบคุยกันไม่รู้เรื่อง เรื่องที่สอง ภาษามือไม่ใช่แค่การแปลงคำพูดเป็นท่าทาง ถ้ายกลำดับคำภาษาเกาหลีมาทำเป็นท่ามือตรงๆ จะเรียกว่า ภาษาเกาหลีแบบใช้มือ ซึ่งสำหรับคนหูหนวกที่โตมากับภาษามือจะรู้สึกแข็งทื่อเหมือนแปลคำต่อคำ เลยมีคนอธิบายว่า ซับภาษาเกาหลี ในซีรีส์สำหรับคนหูหนวก ก็ให้ฟีลเหมือนคนเกาหลีที่ได้ยินปกติดูซีรีส์ฝรั่งซับอังกฤษ นอกจากนี้ยังมีการสะกดนิ้วสำหรับ ฮันกึล แต่เป็นแค่ตัวช่วยเวลาต้องสื่อชื่อหรือคำที่ยังไม่มีท่ามือ

สายตระกูลของมันน่าสนใจมาก เพราะ ยุคอาณานิคมญี่ปุ่น ภาษามือเกาหลีเลยได้รับอิทธิพลจากภาษามือญี่ปุ่น และอยู่ตระกูลเดียวกับภาษามือไต้หวัน ทั้งสามยังเข้าใจกันได้เยอะ แต่ก็ค่อยๆ แยกทางกันไปตามเวลา ตัวอย่างดังคือท่าที่แปลว่า พระเจ้า ในเกาหลี กลับหมายถึง จักรพรรดิ ในญี่ปุ่น ท่ามือจำนวนมากเลียนแบบรูปร่างของสิ่งนั้น คล้ายกับ คำเลียนเสียงและท่าทาง ในภาษาเกาหลี แต่จะหยิบลักษณะไหนมาใช้เป็นเรื่องที่กำหนดกันเอง คนนอกเลยแทบเดาความหมายไม่ถูก

แม้แต่ชื่อเรียกก็เคยเถียงกัน ตอนร่างกฎหมาย ฝั่งหนึ่งอยากใช้คำคุ้นหูว่า suhwa อีกฝั่งดันคำว่า sueo เพื่อย้ำว่ามันเป็นภาษาเต็มตัวเหมือนภาษาเกาหลีหรืออังกฤษ สุดท้ายเลยแบ่งกันคนละครึ่ง ชื่อกฎหมายใช้ suhwa ส่วนเนื้อหาใช้ sueo กฎหมายนี้ประกาศใช้เดือนกุมภาพันธ์ 2016 และมีผลตั้งแต่เดือนสิงหาคมปีเดียวกัน

สิ่งที่ทำให้ล่ามภาษามือกลายเป็นภาพคุ้นตาคือ ช่วงโควิด แถลงข่าวทุกวันจะมีล่ามยืนอยู่มุมจอเสมอ ถ้ารู้สึกว่าสีหน้าล่ามจัดเต็มมาก นั่นไม่ใช่การแสดง แต่เป็นไวยากรณ์ คิ้ว รูปปาก และการขยับศีรษะคือตัวบอกประโยคคำถามและการเน้นย้ำ เรื่องนี้ยังเป็นหัวข้อที่ขาดไม่ได้เวลาคุยเรื่องสิทธิคนพิการ คู่กับ สิทธิในการเดินทาง

ใน K-content ก็เห็นบ่อย ใน My Mister จีอันคุยกับคุณยายด้วยภาษามือ ส่วนใน The Glory แม่ของยุนโซฮีเป็นคนหูหนวก Hospital Playlist ก็มีฉากภาษามือ ฝั่งเพลง H.O.T. ปิดท้ายเพลงไตเติล Outside Castle จากอัลบั้มที่ 5 ด้วยท่าเต้นภาษามือ และ Big Ocean ไอดอลที่สมาชิกทุกคนมีความบกพร่องทางการได้ยิน ก็ใส่ภาษามือลงไปในท่าเต้นแทบทุกเพลง อยากดูต่อว่าจอภาพเล่าเรื่องแบบนี้ยังไง ไปที่ ความพิการบนจอ