
อีซูมาน
อดีตนักร้องโฟล์กและดีเจวิทยุยุค 70 ที่ก่อตั้ง SM Entertainment และวางพิมพ์เขียวพื้นฐานของ K-pop ปี 2023 ศึกชิงอำนาจบริหารทำให้เขาต้องออกจากบริษัทที่ตัวเองสร้างมากับมือ
เกิดปี 1952 จบคณะเกษตร มหาวิทยาลัยแห่งชาติโซล เดบิวต์ปี 1972 กับวงโฟล์ก April and May และเป็นสมาชิกรุ่นแรกของชมรมร็อก Sand Pebbles ในมหาวิทยาลัย สำหรับคนรุ่นก่อน เขาเป็นที่คุ้นตาในฐานะคนวงการวิทยุโทรทัศน์มากกว่านักร้อง เขาเป็นพิธีกรเทศกาลเพลงมหาวิทยาลัยครั้งแรกปี 1977 และกลับมาคุมเวทีนี้อีกหลายครั้ง ทั้งยังจัดรายการวิทยุ MBC อย่าง Starry Night และ Youth Music Camp ช่วงเดียวกันเขาถูกจับรวมกับ อีมุนเซ และยูยอล ซึ่งเป็นนักร้องที่ผันตัวมาเป็นดีเจเหมือนกัน จนได้ฉายา 'มาซัมทรีโอ' ปี 1978 เขาเกือบโดนลงโทษเพราะร้องเพลงต้องห้าม 'Morning Dew' บนเวทีไนต์คลับ
จุดเปลี่ยนจริงๆ อยู่ที่อเมริกา ปี 1981 เขาหอบเงินเก็บจากวงการบันเทิงไปเรียนวิศวกรรมคอมพิวเตอร์ แล้วได้เจอ MTV ที่เพิ่งเริ่มออกอากาศ เขามั่นใจทันทีว่าดนตรีกำลังเปลี่ยนจากสิ่งที่ฟังเป็นสิ่งที่ดู พอเห็นไอดอลวัยรุ่นอย่าง New Kids on the Block เขาก็คิดไม่ตกว่าทำไมเกาหลีถึงไม่มีศิลปินแบบนี้ เขากลับประเทศปี 1985 เปิด SM Planning ปี 1989 เริ่มทำงานแมเนจเมนต์ด้วยการคุมอัลบั้มของฮย็อนจินย็อง และปี 1995 ก็ก่อตั้ง SM Entertainment
สูตรที่เขาสร้างคือค่าเริ่มต้นของ K-pop ทุกวันนี้ คัดวัยรุ่นหัวกะทิมาฝึกเป็น เด็กฝึก นานหลายปี และวางคอนเซปต์ก่อนแล้วค่อยหาเมมเบอร์มาลง พอผลงานแรกอย่าง H.O.T. ดังเป็นปรากฏการณ์ ค่ายคู่แข่งก็รีบเพิ่มสมาชิกให้ดูโอวงหนึ่งจนกลายเป็น SECHSKIES และพอ S.E.S. ปัง อีกค่ายก็รื้อแผนเกิร์ลกรุ๊ปฮิปฮอปมาเป็นสายใสซื่อ ผลลัพธ์คือ Fin.K.L ส่วน SHINHWA ก็มาจาก SM ในยุคนั้นเหมือนกัน การแข่งขันนี้ค่อยๆ กลายเป็นระบบสามค่ายใหญ่ร่วมกับ JYP ของ พัคจินยอง และ YG ของ ยางฮย็อนซ็อก เกร็ดที่ตลกคือพัคจินยองเคยสอบออดิชัน SM ตก ตอนกำลังเดินออก อีซูมานเรียกไว้แล้วถามว่าขายแค่เพลงที่เพิ่งร้องได้ไหม พัคจินยองตะโกนว่าไม่ขายแล้วเดินออกไปเลย
เรื่องตลาดต่างประเทศเขานำหน้าเสมอ ปี 1998 อัลบั้มรวมฮิตของ H.O.T. เป็นอัลบั้มเกาหลีชุดแรกที่วางขายอย่างเป็นทางการในจีน และ S.E.S. ก็ถูกวางไว้ตั้งแต่ต้นให้มีเมมเบอร์เชื้อสายเกาหลีจากอเมริกาและญี่ปุ่นเพื่อบุกต่างประเทศ ต่อมา BoA กับ TVXQ ก็สำเร็จในญี่ปุ่นด้วยการโลคัลไลซ์เต็มรูปแบบ ทฤษฎี 'ฮันรยูสามขั้น' ของเขาคือ ขั้นแรกส่งออกศิลปินเกาหลี ขั้นต่อมาเพิ่มเมมเบอร์ต่างชาติ และขั้นสุดท้ายปั้นวงท้องถิ่นในแต่ละประเทศ ยูนิตจีนของ Super Junior, EXO และ NCT ที่ขยายสมาชิกได้ไม่จำกัดล้วนมาจากพิมพ์เขียวนี้ แต่การที่เมมเบอร์ชาวจีนทยอยกลับแผ่นดินใหญ่ก็เผยข้อจำกัดของกลยุทธ์ โลคัลไลเซชัน ในคอนเสิร์ต SMTOWN ที่ปารีสปี 2011 แฟนๆ ในฝรั่งเศสที่ถึงขั้นจัดแฟลชม็อบเรียกร้องรอบเพิ่ม พิสูจน์ว่า K-pop ไปได้ในยุโรป โดยมี Sorry, Sorry เป็นหัวหอก เขายังเป็นคนที่เอา เวิลด์วิว มาใส่ในวงไอดอลอย่างจริงจังผ่าน EXO ในปี 2012 คำติดปากของเขาคือ 'คัลเจอร์เทคโนโลยี (CT)' แนวคิดว่าวัฒนธรรมออกแบบได้เหมือนเทคโนโลยีแล้วส่งออกได้
ในสตูดิโอเขาขึ้นชื่อเรื่องความละเอียด เขาเป็นคนเลือกเพลงไตเติล และหลายคนยืนยันว่าเขาฟังทุกบรรทัดของเนื้อเพลงไปจนถึงการมิกซ์ ศิลปินรุ่นแรกคนหนึ่งเล่าว่าโดนบ่นแม้แต่เรื่องมารยาทบนโต๊ะอาหาร แต่เขาก็ดูแลคนของตัวเองเต็มที่ มีเรื่องเล่าว่าเขาจ่ายค่ารักษาพ่อของฮย็อนจินย็องให้ และดัน มินฮีจิน ที่เข้ามาเป็นพนักงานธรรมดาจนได้เป็นอาร์ตไดเรกเตอร์และผู้บริหารระดับหัวหน้าฝ่าย อีกด้านคือเขาไม่ค่อยตัดเมมเบอร์ที่มีเรื่องอื้อฉาวออก จนแฟนๆ ไม่พอใจ และปี 2009 เมมเบอร์ TVXQ สามคนยื่น ฟ้องเรื่องสัญญาผูกขาด จนจุดกระแสถกเถียงเรื่อง สัญญาทาส ส่วน ซันนี่ จาก Girls' Generation เป็นหลานสาวของเขา ซึ่งซันนี่เล่าว่าตอนออดิชันเธอไม่ได้บอกใครเรื่องนี้
ประกายไฟลูกสุดท้ายคือ aespa ที่เดบิวต์ปี 2020 เพลง Next Level ที่ว่ากันว่าเขาเลือกเองดังระเบิด แต่ก็กลายเป็นฮิตสุดท้ายของเขาที่ SM ฤดูใบไม้ร่วงปี 2022 เขาแจ้งยุติสัญญาโปรดิวเซอร์ก่อนกำหนด แล้วกุมภาพันธ์ 2023 ศึกชิง SM ก็ปะทุ เมื่อฝ่ายบริหารจะออกหุ้นใหม่ให้ Kakao เขาสู้กลับด้วยการขายหุ้นของตัวเองให้ HYBE ศาลรับคำร้องของเขาให้ระงับการออกหุ้นใหม่ แต่เดือนมีนาคม HYBE ถอนตัวจากการซื้อกิจการ Kakao ขึ้นเป็นผู้ถือหุ้นใหญ่ และเขาก็หลุดจากบริษัทที่ตัวเองก่อตั้งโดยสมบูรณ์ หลังจากนั้นเขาไปอยู่ต่างประเทศ ตั้งบริษัทลงทุน Blooming Grace และ A2O Entertainment และจัดออดิชันวัยรุ่นในจีน ในบทสัมภาษณ์ปี 2025 เขาบอกว่ารู้สึกเหมือนชีวิตดนตรีของเขาเพิ่งเริ่มต้น