jangma (장마)

ฤดูฝนยาวของเกาหลีที่เริ่มปลายเดือนมิถุนายนและลากยาวราวหนึ่งเดือน ผ้าตากไม่แห้ง อากาศเหนียวตัว จนคนเกาหลีบางคนเรียกว่าฤดูที่ห้า

หลักการคืออากาศเย็นชื้นจากทางเหนือมาปะทะกับอากาศร้อนชื้นจากแปซิฟิกเหนือบนคาบสมุทรเกาหลีแล้วค้างอยู่ตรงนั้น เส้นแนวปะทะนี้คือแนวปะทะ jangma โดยเฉลี่ยจะเริ่มราว 20 ถึง 25 มิถุนายน และจบราว 25 กรกฎาคม แต่ไม่ได้ตกทุกวันนะ วันที่ฝนตกจริงมีแค่ราวสองสัปดาห์ และช่วงหลังมานี้เจอบ่อยคือ jangma กลางคืน กลางวันเงียบ ตกหนักตอนมืด ฝนเกือบหนึ่งในสามของทั้งปีตกในช่วงนี้ ถ้า jangma อ่อนแรงก็เริ่มกังวลเรื่องภัยแล้งในฤดูใบไม้ผลิปีถัดไป

ชีวิตประจำวันช่วงนี้เรียลมาก ราวตากผ้าบนดาดฟ้าใช้ไม่ได้ เสื้อผ้าหมาดๆ มีกลิ่นอับ เครื่องลดความชื้นกับ เครื่องอบผ้า เลยกลายเป็นของสำคัญที่สุดในบ้าน ผักกาดหอมแพงกว่าหมูสามชั้นก็เคยมาแล้ว ส่วนนักกีตาร์กับนักไวโอลินก็ต้องระวังความชื้นที่ทำให้เครื่องดนตรีบิดงอ

วันฝนตกยังมีธรรมเนียมเฉพาะ คือกิน จอน ทอดร้อนๆ คู่กับ มักกอลลี หรือหลบเข้าเต็นท์ โพจังมาชา ข้างทาง ฉากตากฝน ในซีรีส์เกาหลีหลายฉากก็ได้อารมณ์จากฤดูนี้แหละ อีกด้านที่หนักที่สุดคือ บันจีฮา ห้องกึ่งใต้ดินที่น้ำท่วมก่อนใครเมื่อฝนตกหนัก ความจริงข้อนี้ถูกโชว์ให้ทั้งโลกเห็นผ่านฉากน้ำท่วมใน ชนชั้นปรสิต

ทุกวันนี้ jangma ไม่เหมือนเดิมแล้ว กรมอุตุฯ เกาหลีเลิกประกาศวันเริ่มและวันสิ้นสุดตั้งแต่ปี 2009 ปี 2020 เป็นฤดูที่ยาวที่สุดเท่าที่เคยบันทึก ลากไปถึงกลางเดือนสิงหาคม ส่วน jangma แห้งที่แทบไม่มีฝนก็เกิดบ่อยขึ้น ถึงขั้นมีข้อเสนอให้เปลี่ยนคำนี้เป็นแค่ฤดูฝน คำนี้เลยอยู่กลางวงคุยเรื่อง สี่ฤดูที่เริ่มเพี้ยน พอ jangma ผ่านไป คืนร้อนอบอ้าว ก็ตามมาทันที

jangma ยังอยู่ในงานศิลปะด้วย ทั้ง MAMAMOO และนักร้อง Jung-in ต่างมีเพลงชื่อ Jangma ส่วนนิยายสั้นชื่อเดียวกันของยุนฮึงกิลเปิดเรื่องตอนฝนเริ่มและจบตอนฝนหยุด สายฝนที่ไม่ยอมหยุดนั้นคืออุปมาของ สงครามเกาหลี